Қарапайым тілмен айтқанда: Қалалық электр желісі өшкен жағдайда резерв қажет пе? Онда Standby көрсеткішіне сүйенеміз.

Генератор электр энергиясының негізгі көзі бола ма?
Онда Prime көрсеткішіне сүйенеміз.

Генераторды таңдаудағы басты сұрақ тек “генератордың қуаты қандай?” емес, “ол қандай режимде жұмыс істейді?” деген сұрақ болуы керек.

Prime мен Standby айырмашылығы неде?

Standby (ESP) резервтік электрмен жабдықтау үшін қолданылады: генератор қалалық электр желісі бар объектіге қосылады және тек сол желі өшкен кезде іске қосылады. Мұндай режим мейрамханаларға, қонақүйлерге, кеңселерге, қоймаларға, клиникаларға және сауда орталықтарына тән. Бұл жағдайда жабдықты таңдағанда Standby көрсеткішіне сүйенеді.

Prime (PRP) электр энергиясының негізгі көзі ретінде қолданылады: генератор тұрақты әрі ұзақ уақыт жұмыс істейді. Көбіне мұндай режим тұрақты электр желісіне қосылмаған немесе желісі тұрақсыз объектілерде қолданылады. Мысалы, құрылыс алаңдарында, карьерлерде, фермаларда немесе шалғайдағы өндірістік нысандарда. Мұндай міндеттер үшін генератор таңдауда негізгі көрсеткіш — Prime.

Негізгі ереже қарапайым: егер объект қалалық электр желісіне қосылған болса және генератор тек авариялық өшулер кезінде қажет болса, есептеу Standby көрсеткіші бойынша жүргізіледі. Егер генератор объектінің негізгі қуат көзіне айналса, жабдықты Prime көрсеткіші бойынша таңдау қажет.

Standby режиміндегі генератор қашан қажет?

Standby режимі негізгі қуатты қалалық электр желісі қамтамасыз ететін, ал генератор резерв ретінде қажет болатын объектілерде қолданылады. Қалыпты жағдайда дизель электр станциясы күту режимінде тұрады және тек электр энергиясы өшкен кезде іске қосылады.

Мұндай схема тіпті қысқа уақытқа жарықтың өшуі қаржылық шығындарға, жабдықтың тоқтауына, жұмыс барысындағы ақауларға немесе технологиялық процестердің бұзылуына әкелуі мүмкін объектілер үшін өзекті.

Мысалы:

• мейрамханалар мен кафелер;
• қонақүйлер;
• сауда және бизнес орталықтары;
• медициналық мекемелер;
• қойма кешендері;
• серверлік бөлмелер мен деректерді өңдеу орталықтары;
• резервтік қуат қажет өндірістік объектілер.

Көбіне мұндай режимде генератор АВР жүйесімен — резервті автоматты қосу жүйесімен бірге жұмыс істейді. Қалалық электр желісі өшкен кезде АВР генераторды іске қосып, жүктемені соған ауыстырады. Электрмен жабдықтау қалпына келгеннен кейін объект қайтадан негізгі желіге өтеді, ал генератор тоқтайды.

Мұндай міндеттер үшін негізгі көрсеткіш дәл Standby болады.

Prime режиміндегі генератор қашан қажет?

Prime режимі орталықтандырылған электр желісіне тұрақты қосылым жоқ немесе қалалық желі негізгі қуат көзі бола алмайтын объектілер үшін қолайлы. Бұл жағдайда дизель электр станциясы объектіні электр энергиясымен тұрақты әрі ұзақ уақыт қамтамасыз етеді.

Мұндай режим генератор негізгі желіні толық алмастыратын жерлерде қолданылады:

• құрылыс алаңдарында;
• карьерлерде;
• тау-кен өндірісі кәсіпорындарында;
• бұрғылау қондырғыларында;
• вахталық қалашықтарда;
• ауыл шаруашылығы объектілерінде;
• шалғайдағы өндірістік алаңдарда.

Prime режимінде генератор ауыспалы жүктеме кезінде ұзақ жұмыс істеуге есептелген. Сондықтан автономды объектілер үшін жабдық таңдағанда Standby емес, дәл Prime-қуатқа сүйену қажет.

Неліктен Prime әдетте Standby-дан төмен болады?

Бір генератордың Prime және Standby көрсеткіштері әртүрлі болуы мүмкін. Мысалы, сипаттамада былай көрсетілуі мүмкін:

Standby — 100 кВт
Prime — 90 кВт

Бұл қалыпты жағдай. Айырмашылық генератордың қалай пайдаланылатынына байланысты.

Standby режимін спринтпен салыстыруға болады: генератор авариялық өшу кезінде тез іске қосылып, объектіні электр энергиясымен қамтамасыз етуі керек. Бұл режим жоғары жүктемеде күнделікті тұрақты жұмыс істеуді көздемейді.

Prime режимі марафонға көбірек ұқсайды: генератор ұзақ әрі тұрақты жұмыс істейді. Сондықтан өндіруші жабдық тұрақты жұмыс істей алатын, қозғалтқыш ресурсын сақтайтын және үнемі шамадан тыс жүктемеге түспейтін қуатты көрсетеді.

Сол себепті Prime-қуат әдетте Standby-қуаттан төмен болады.

Мысал: бірдей жүктеме, бірақ екі түрлі генератор

Қуатқа деген қажеттілігі бірдей екі міндетті елестетейік — 100 кВт.

1-міндет. Қаладағы мейрамхана

Мейрамхана қалалық электр желісіне қосылған. Генератор тек жарық авариялық түрде өшкен жағдайда қажет: асүй, тоңазытқыш жабдықтары, жарық, касса және басқа маңызды жүйелер жұмысын жалғастыруы үшін.

Бұл жағдайда мынадай сипаттамалары бар генераторды қарастыруға болады:

Standby — 100 кВт
Prime — шамамен 90 кВт

Мейрамхана үшін негізгі көрсеткіш Standby болады, себебі генератор резервтік қуат көзі ретінде қолданылады.

2-міндет. Қалалық желісі жоқ құрылыс алаңы

Құрылыс алаңында орталықтандырылған электр желісіне қосылу жоқ. Генератор күн сайын жалпы қуаты 100 кВт болатын жабдықтың жұмысын қамтамасыз етуі керек.

Бұл жағдайда Standby 100 кВт болатын модельді таңдауға болмайды: тұрақты жұмыс үшін мұндай қуат жеткіліксіз болуы мүмкін. Prime көрсеткіші кемінде 100 кВт болатын электр станциясы қажет.

Яғни екі жағдайда да жүктеме бірдей — 100 кВт. Бірақ пайдалану режимдері әртүрлі болғандықтан, жабдық таңдауы да әртүрлі болады.

Мейрамхана үшін Standby 100 кВт-қа есептелген модель жеткілікті.
Ал құрылыс алаңы үшін Prime көрсеткіші кемінде 100 кВт болатын қуаттырақ генератор қажет.

Жұмыс режимін дұрыс анықтау неге маңызды?

Егер генератор Standby көрсеткіші бойынша таңдалып, кейін негізгі қуат көзі ретінде қолданылса, жабдық өзі есептелмеген жағдайда жұмыс істейді. Бұл шамадан тыс жүктемеге, қозғалтқыштың тез тозуына, отын шығынының артуына және генератордың қызмет ету мерзімінің қысқаруына әкелуі мүмкін.

Ал резервтік режим жеткілікті болатын жерде тым үлкен қуат қоры бар генератор таңдалса, тапсырыс беруші іс жүзінде пайдаланбайтын қуат үшін артық төлем жасауы мүмкін.

Дұрыс таңдау — бұл кВт бойынша жақын санды табу ғана емес. Объектінің нақты жағдайларын ескеру қажет: генератор қаншалықты жиі жұмыс істейді, қандай жүктемелерді қоректендіреді, іске қосу токтары бар жабдық бар ма, АВР қажет пе және қандай қуат қоры керек.

ADD GROUP мамандары генераторды қалай таңдайды?

ADD GROUP мамандары таңдауды нақты модельден емес, объектінің міндеттерін талдаудан бастайды. Есептеу кезінде мыналар ескеріледі:

• генератордың жұмыс режимі: Prime немесе Standby;
• объектінің нақты жүктемесі;
• жабдықтың іске қосу токтары;
• АВР қосу қажеттілігі;
• оңтайлы қуат қоры;
• объект ерекшеліктері және жоба бюджеті.

Мұндай тәсіл қуаты жетіспейтін немесе артық төлемге әкелетін шешімдерден сақтап, объект міндеттеріне сай келетін дизель генераторын таңдауға көмектеседі.

Егер сізге резервтік немесе негізгі электрмен жабдықтау үшін генератор қажет болса, ADD GROUP мамандарына хабарласыңыз. Инженерлер қажетті қуатты есептеп, объектіңізге сәйкес оңтайлы шешім таңдауға көмектеседі.